تبليغاتX
فراتر از کلوسیوم
ادبیات رم از آغاز تا امروز

درخصوص دوره حیات ، شخصیت، نام کامل و عنوان اثر روایی پترونیوس از قرن ها قبل اطلاعات نامطمئنی ارائه شده است. برای مثال شخصیتی که تاسیتوس از این نویسنده در جلد 16 کتاب سالنامه ها به تصویر می کشد، با عنوان "تی و پترونیوس نیجر" معرفی می شود. اما بنظر می رسد هویت این شخصیت به برکت نوشته های تاسیتوس تا حدودی فاش شده باشد.

هرچند بعید بنظر می رسد که تاسیتوس خود شخصا با نویسنده رمان "ساتیریکون" آشنایی داشته است. درصورتی که وی را می شناخت باید نقل قول های مستقیمی را از این نویسنده در کتاب خود ذکر می کرد. این درحالی است که تاسیتوس تنها سخنانی را نقل می کند که در کتاب "ساتیریکون" بدانها اشاره شده است.

درهرحال با بررسی جنبه های مختلف تنها اثر روایی باقی مانده از این نویسنده طنزپرداز می توان فهمید که پترونیوس آربیتر از اشخاص عالی رتبه دستگاه  نرونی بوده است. بطوری که تاسیتوس در کتاب سالنامه ها نیز به این نکته اشاره می کند که وی آموزگار خوشگذرانی های نرون است.

اگرچه سرانجام مجبور می شود به خاطر اتهام شرکت در توطئه "پیزون" در سال 66 پس از میلاد به منطقه "کوما" به زندگی خود پایان دهد.

آربیتر شیک (Elegantiae Arbiter) :

به اعتقاد تاسیتوس، پترونیوس از زمره مردان قدرت بوده است. بطوری که در سال 62 میلادی سرکنسول "بیتینیا" (Bitinia) می شود. همچنین بنظر می رسد وی نزد نرون بسیار عزیز بوده است، بطوری که همانند یک ارباب عالی مقام به دیوان حکومتی رفت و آمد می کرده است، درطول روز می خوابیده و شبها به موضوعات جدی فکر می کرده است، شیفته کار کردن نبوده و بسیار شیک و لوکس در انظار ظاهر می شده است. اما درهرحال عادات اخلاقی بدی داشته است و شاید همین مسئله ثابت کند که چرا تاسیتوس اخلاقگرا با وی همصحبت نمی شده است.

پترونیوس در سال 65 با "تیگلینوس"(Tigllinus) دوست می شود. این فرد یکی از قدرت های مورد توجه امپراتور بوده است. اما در 66 میلادی در توطئه "پیزون" (Pisone) شرکت می کند و همین مسئله باعث می شود که پترونیوس به جرم دوستی با وی متهم به همدستی در توطئه شود.

خودکشی به سبک اپیکوری:

این اتهام موجب شد که پترونیوس در زمانی که مردان قدرتمند و صاحب کرسی چون لوکانو و سنکا براساس فلسفه اپیکوریسم به مسئله نامیرایی روح می پرداختند، درحالی که در معییت امپراتور در کوما بسر می برد، دست به خود کشی زند.

آثار کوتاه :

پترونیوس درحدود 30 کارمه و بخش های منظومی برپایه تم های فلسفه اپیکوری، احساسی و هجوآمیز از خود به یادگار گذاشته است.

اثر بلند:

ساتیریکون ( (Satyricon:

تنها اثر به جا مانده از پترونیوس "ساتیریکون" (Satyricon) نام دارد. فضای روایی این داستان، شخصیت ها، فضای داخلی و نوع دیالوگ ها به نحوی است که خواننده براحتی می تواند دوره تاریخی امپراتوری نرون را تجسم کند.

این کتاب درحقیقت قصه منثوری است که در میان روایت ها، ابیاتی را در خود جای داده است. از این کتاب تنها 141 بخش از کتابهای 15 و 16 باقی مانده است.

تصاویری لز کتاب ساتیریکون

بنظر می رسد عنوان "ساتیریکون" از دو واژه یونانی تشکیل شده باشد که عبارتند از: "ساتیری" (Satyri) که به شخصیت های اسطوره ای و فولکلور یونان اطلاق می شود و پسوند "ایکوس" (-icus).

این عنوان در اصل از محتوای مربوط به بخش هایی از کتاب های 14، 16 و کل کتاب 15 این اثر گرفته شده است.

طرح اصلی داستان:

طرح اصلی داستان این کتاب مربوط به جوانی با نام "انکولیپوس"(Encolpius) است که اتفاقات عجیبی را که برایش رخ داده ، روایت می کند. دوستان این جوان "آسیلتو" و "جیلتون" هستند. این سه نفر در مارسی با یکدیگر آشنا می شوند. درحقیقت در اینجا "انکولپیو" از طرف "پریاپو" (Priape) ، رب النوع شهوت و باروری یونان آسیب می بینند. اما بعد به یکی از شهرهای یونانی نشین ایتالیا (ناپل؟ کوما؟ یا پوتزولی؟ ) می رود.

دراین کتاب شخصیت های دیگری از جمله "تریمالکیو" (Trimalchione) حضور دارند. این شخصیت، آدمی ولگرد، متظاهر و بی اصل و نصب است که این سه جوان را به یک ضیافت شام دعوت می کند. این شخصیت نماینده انسانهایی است که هجو را در بدترین حالت خود به نمایش می گذارند و پترونیوس این هجو را به تمسخر می گیرد.

تصاویری لز کتاب ساتیریکون

رئالیسم داستانی:

بنظر می رسد این کتاب فاقد هرگونه اصالت اخلاقی باشد و بنابراین نمی تواند نمایی واقعی از چهره اجتماعی و فرهنگی جامعه آنروز را به تصویر بکشد.

درحقیفت این کتاب به غیر از جنبه های زیبایی شناسی، تصویر درستی از ماهیت اجتماعی و/ یا سیاسی آنروز را نشان نمی دهد، بلکه تنها متنی کمدی است که بدون فیلترهای اخلاقی، فقط به ارائه رفتارهای غیراخلاقی و نامناسب اکتفا می کند.

این مسئله موجب می شود که فلاسفه بسیاری و در راس همه سنکا این کتاب را مورد انتقادات شدیدی قراردهند.

هرچند بازنمایی رفتارهای شخص امپراتور نرون در هریک از شخصیت های این کتاب به خوبی نشان داده شده است.

زبان و سبک:

حتی زبان پترونیوس نیز ترکیبی از تمسخر و هجو است. بطوری که این زبان اصلا شباهتی به سبک های زبانی طنز، آنگونه که در آثار سیسرون و ویرژیل به چشم می خورند، ندارد. درکل نیمی از این زبان با حرکات دست و صورت و نیمی دیگر با موقعیت های هجوآمیز محیط اغنا می شود.

 

نوشته شده توسط هدا عربشاهی  در ساعت 15:41 | لینک  |