تبليغاتX
فراتر از کلوسیوم - آئولوس پرسیوس فلاکوس(Aulus Persius Flaccus)
ادبیات رم از آغاز تا امروز

 

دوره امپراتوری را در اولین پست سال نو با بررسی زندگی و آثار پرسیوس آغاز می کنیم . آئولوس پرسیوس فلاکوس در 4 دسامبر 34 میلادی در منطقه " ولترا " (Volterra ) در خانواده ای نجیب زاده از دسته سلحشوران و سوارکاران متولد شد . اما در 6 سالگی پدرش را از دست داد و یتیم شد . از آن پس با مراقبت و تربیت مادرش " فوولیا سیسنا " (Fulvia Sisenna ) رشد کرد . هم او بود که فرزندش را در سن 12 یا 13 سالگی به منظور تحصیل در بهترین مدارس دستور زبان و سخن سنجی به رم فرستاد تا تحت تعلیم استادانی چون " رمیوس پالاما" ( Remmius Palama ) و " ویرژینیوس فلاوس " ( Virjinius Flavus ) قرار گیرد. اما ملاقات با " آنئوس کورنوتوس " (Anneus Cornutus ) فیلسوف وارسته ( برده ای که به دست خانواده سنکا ، ادیب بزرگ آزاد شده بود) باعث شد که وارد محافل مخالف سناتوری شود و در این میان به خصوص با محفل " تراسئا پتوس " ( Trasea Petus ) مانوس شد .

شکل گیری درونی :

مباحثات فلسفی ، او را به سمت یک زندگی به دور از تجمع و در انزوا هدایت کرد . همانطور که گفته شد ، پرسیوس زیر نظر و تربیت مادر، بزرگ شده بود . علاوه بر این 4 زن دیگر نیز در تربیت او نقش تعیین کننده ای داشته اند که عبارتند از : عمه ، خواهر ، دختر عمه ( آریای کوچک ) و دختر او ، فانیا .

تعالیم این 4 زن در کنار تربیت مادرش  و مطالعات فلسفی در شکل گیری شخصیت پرسیوس بسیار تاثیرگذار بودند . پرسیوس دوستان کمی داشت که با تعدادی از آنها از دوران نوجوانی ( مثل کالپورینوس استاتوراس ، لوگان و سیسو باسو ) و با تعدادی نیز در دوران بزرگسالی دوست شده بود که در دسته دوم فقط " سرویلیوس نونیانوس" ،" تراسئاپتوس" و "کورنوتوس " جای داشتند و از این میان کورنوتوس در قرار دادن پرسیوس در مسیر شعر بسیار تلاش کرد .

گوشه گیری :

درون گرایی ذاتی ، نرمی و لطافت روح پرسیوس موجب شد که او انزوا و گوشه نشینی عجیبی که با حقیقت زندگی زمان او تفاوت بسیار داشت ، اختیار کند . با وجود این ، سخت است که بگوییم این انزوا او را از مسائل سیاسی زمان ، زیبایی شناسی و اخلاقگرایی دور کرده باشد .

مرگ :

پرسیوس در 24 نوامبر 62 در حالی که تنها 28 داشت ، در اوج جوانی در اثر ابتلا به بیماری حاد معده در ویلای وسیعی در جاده آپیا نزدیک رم درگذشت . در وصیت نامه خود تمام اموالش را که شامل کتابخانه با ارزشی با 700 مجموعه کتاب ، 10 پوند نقره پرداخت شده و مبلغ قابل توجهی پول بود را برای استادش کورنوتوس به ارث گذاشت . می دانیم که کورنوتوس کتاب ها برای خود نگه داشت و بقیه میراث ( پول و نقره ها ) را به مادر و خواهر پرسیوس داد .

آثار :

یک بیوگرافی قدیمی و کتاب طنزنامه از معروف ترین آثار پرسیوس به شمار می رود . بیش از آنکه شاعر نوشتن طنزنامه را که به حتم شاهکار آثارش است ، آغاز کند از کودکی به نوشتن و خلق آثار اهتمام ورزیده بود . بطوری که عذرنامه ای با عنوان " وسیوس " (Veseius ) که تا کنون معنی آن معلوم نشده است ، کتابی حاوی روایات سفرها با عنوان Hodoeporicon ، کتابی کوچک در شهرت آریای بزرگ ( مادرزن تراسئا پتوس که همراه شوهرش سسیناس پتوس خودکشی کرد ) از جمله آثاری هستند که پرسیوس ازدوران کودکی شروع به نوشتن آنها کرده است . با مرگ شاعر ، کورنوتوس که وارث تمام دارایی اوشد ، تصمیم به اصلاح آثار کوتاه او گرفت . شاید به این دلیل که سبک نوشتاری امپریالیستی را می پسندید و نوشته های شاعر ضد امپریالیستی بودند ، و شاید به این دلیل که مادر پرسیوس اصرار داشت از محتوای ضد امپریالیستی ابیاتی که شاعر در وصف آریا سروده و مستقیما استبداد نرون را زیر سوال می برد ، کاسته شود .

طنزنامه (Satire ):

این کتاب در 6 شماره ، در وزن 6 پایه ای و در مجموع 650 بیت سروده شده است .

محتوا :

بسیار دشوار است که بتوانیم برای محتوای این اثر ، توضیحی مختصر دهیم . چرا که این کتاب نامنظم تر از آن است که بتوان تصور کرد . اما این آشفتگی ریشه در تفکر بالای شاعر دارد و اغلب با قضاوت های منطقی در می آمیزد و در کنار این مشکل ، از آنجا که شاعر به دلیل جوانی و ناپختگی قادر به شرح تفکراتش با بیانی ساده نیست ، متن را دچار پیچیدگی های بسیاری در درک مفاهیم کرده است . به هر ترتیب تا آن حد که  امکان پذیر باشد ، این مجموعه را در قالبی نظام مند مورد بررسی قرار می دهیم .

کولیامبی ها (Coliambi) : نخستین بخش این طنزنامه می باشد که در 14 بیت سروده شده است .این اشعار دقیق ، و ارزش دستوری دارند . شاعر در این بخش به خوانندگان به صورتی اخلاقی تفکرات خود را آموزش می دهد و درمقابل روش های ادبی زمان می ایستد.

طنز شماره 1 : در 134 بیت سروده شده و ساختاری در فرم گفتگویی میان مولف و گوینده ای خیالی دارد که در قالب موضوعی ادبی اشاعه عادات بد در اشعار معاصر که منجر به تخریب اخلاقی می شود را زیر سوال می برد و به صورتی برنامه ریزی شده با اشاره به آثار لوسیلیوس و هوراس ، از آنها به عنوان انسان هایی آزاده یاد می کند . همچنین پرسیوس در این قسمت به خود ، به خاطر داشتن خوانندگان اندک آثارش تبریک می گوید و بیان می دارد که مطمئن است خوانندگانش اگرچه کم هستند ، با اینحال واقف به به مفاهیم تک تک ابیاتش می باشند .

طنز شماره 2 : شامل 72 بیت است که آن را به دوستش " پلوزیوس ماکرینوس" (Plozius Macrinus ) به مناسبت سالروز تولدش تقدیم کرده است . شاعر در این بخش به صورتی انتقادی به مذهب خشک و رسمی حمله کرده و تاکید می کند که برای مقابله با این تفکر غلط مدهبی نیاز به ایمان ، صداقت و بزرگواری است .

طنز شماره 3 : دارای 118 بیت است و در نکوهش جوانی بیکاره است که طی آن شاعر از او می خواهد که به وارستگی اخلاقی روی آورد .

طنز شماره 4 : در 52 بیت است و شاعر در این شماره با استناد به آثار سقراط ( حکیم یونانی ) نشان می دهد ، کسانی که بدون شناخت خود وارد عرصه فعالیتی خاص ، به خصوص سیاست می شوند ، در کار خود شکست می خورند .

طنز شماره 5 : این شماره که با 191 بیت دارای آزادترین محتوا ، طولانی ترین و زیباترین بخش این مجموعه است را در مقام شاگردی شیفته به استاد و دوست خود ، کورنوتوس تقدیم کرده و در آن نشان می دهد که تنها آزادی واقعی ، خرسندی است .

طنز شماره 6 : در قالب نامه ای در 80 بیت به سیسو باسو ( دوست خود ) که در سابینا (Sabina  ) زندگی می کند ، نوشته است و در آن به بیان چگونگی برقراری تعادل میان زندگی روحانی و مدرنیزه شدن در عین وارستگی و حفظ فضیلت می پردازد.

سبک :

 بیان رئالیستس و زبانی تند ، انتخاب اصلی شاعر در بیان تفکراتش است . اگرچه پرسیوس در شرایط مورد نیاز برای بیان واقعیت بنیادی ذهنیات هم عصرانش ، چه از نظر لحن و چه از نظر معنا به ابهام روی می آورد و در نتیحه به نوعی بد شکلی ( دفرمی ) بیان می رسد ، با اینحال قادر است خوانندگان خود ( به قول خود شاعر خوانندگان اندکش ) را خشنود سازد . هرچند این ابهام تکنیک شاعر نیست و تنها در نتیجه نوع بیان او شکل گرفته است .

 

 

نوشته شده توسط هدا عربشاهی  در ساعت 13:38 | لینک  |